Chwefror 2019 – Apêl y Bannau Brycheiniog flwyddyn yn ddiweddarch

Volunteer helping to repair the footpath leading to Pen y Fan, Brecon Beacons

Dechreuodd ail-lansiad ein hapêl y Bannau Brycheiniog ar fore oer, tywyll a rhewllyd yn hwyr ym mis Chwefror 2018, gydag eitem nodwedd ar BBC Breakfast TV a Radio Wales. Mae’r Ceidwad Arweiniol Rob yn edrych yn ôl dros y flwyddyn ddiwethaf a’r gwaith gwych a wnaed diolch i’r cymorth gan ein hymwelwyr..

Roedd yn anodd iawn rhoi cyfweliadau pan oeddwn i’n crynu gyda rhew drosta i i gyd ond roedd pethau wedi gweithio’n dda wrth i ni ddechrau derbyn rhoddion i’n hapêl o bob rhan o’r du.

I fyny ac i fyny

Ym mis Mai, roedd y BBC wedi ymuno â ni ar lwybr troed Pont ar Daf i ffilmio ein cludiad awyr blynyddol wrth i ni gludo cerrig a llwch mewn hofrennydd. Roedd y gohebydd wedi ffilmio’r holl broses o gasglu’r cerrig a’r llwch yn bellach i lawr y cwm, eu cludo i’r llwybr troed ac wedyn lledaenu’r cerrig. Gwnaed y gwaith caled o ledaenu’r cerrig gan rai o’n gwirfoddolwyr Cwrdd a Chyfarch sydd fel arfer wedi’u lleoli yn ein caban croeso ym maes parcio Pont ar Daf ac maen nhw hefyd yn codi sbwriel o’r llwybrau troed. Mae ein grŵp dydd Iau rheolaidd a elwir yn ‘Skirridians’ yn helpu cynnal ein safleoedd yn y Fenni.

Arwydd eiconig

Roedd tasg cynnal a chadw gymharol gyffredin a wnaed y llynedd i adnewyddu arwydd omega’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol ar gopa Pen-y-fan yn dasg llawer mwy nag y disgwyliwyd. Oherwydd y diddordeb a ddangoswyd a’r cynigion i brynu’r hen arwydd penderfynon ni ei arwerthu gyda chymorth arwerthwyr Rogers Jones & Co yng Nghaerdydd, ac roedd hyn yn fonws go iawn i gronfeydd ein hapêl.

Diolch am eich cymorth

Roedd yr holl roddion hynny wedi helpu i dalu am y tri diwrnod oedd eu hangen ar gyfer y cludiad awyr a gludodd 200 tunnell o gerrig a llwch i lwybrau troed Pont ar Daf a Storey Arms. Roeddem hefyd wedi cludo cerrig i Ben-y-fan er mwyn gosod llinell llwybr 20m. Treialwyd yr adran hon i weld pa mor hir y byddai’r cerrig a’r llwch yn para ac a fyddai’n werth gosod mwy o gerrig a llwch yn 2019.

Manylion erydu ar gopa Pen-y-fan, y Bannau Brycheiniog
Erydu ar gopa Pen-y-fan, y Bannau Brycheiniog
Manylion erydu ar gopa Pen-y-fan, y Bannau Brycheiniog

Help llaw arall

Gyda chymorth gan amrywiol grwpiau o wirfoddolwyr trwy’r gwanwyn a’r haf roeddem wedi creu llwybr gwastad trwy ardal lithrig, anwastad ac wedi’i herydu. Adeiladwyd sawl draen croes o gerrig a thorrwyd ffosydd ar yr ochrau i helpu i reoli’r erydu. Cafodd yr ardal amgylchynol hefyd ei thirlunio gan fanciau serth isdoredig, tywarchu a defnyddio hadau glaswellt mynydd a gwrtaith i ledaenu dros y mannau noeth.

Llwybr troed Cribyn cyn gwaith adfer yn y Bannau Canolog, y Bannau Brycheiniog
Cyn adfer llwybr troed Cribyn yn y Bannau Canolog, y Bannau Brycheiniog
Llwybr troed Cribyn cyn gwaith adfer yn y Bannau Canolog, y Bannau Brycheiniog

Gwaith cynnal a chadw parhaus

Fel arfer misoedd y gaeaf yw ein cyfnod tawelach sy’n rhoi modd i ni wneud gwaith cynnal a chadw parhaus ar lefel is, cyhyd â nad oes eira ar y ddaear. Y gaeaf diwethaf, roeddem yn gallu llwytho ein ATV (Cerbyd Pob Tir) a dosbarthu 50 tunnell o gerrig mân a llwch i’r llwybr sy’n arwain o Storey Arms. Ein blaenoriaeth yw rheoli erydu ac atal colli rhagor o bridd trwy greu llwybr cysurus i ymwelwyr gerdded arno a gadael i blanhigion dyfu yn yr ardaloedd amgylchynol.

Golygfeydd panoramig godidog o lwybr troed a adferwyd yn y Bannau Canolog, y Bannau Brycheiniog
Golygfeydd godidog o lwybr troed a adferwyd yn y Bannau Canolog, y Bannau Brycheiniog
Golygfeydd panoramig godidog o lwybr troed a adferwyd yn y Bannau Canolog, y Bannau Brycheiniog

Erbyn diwedd y flwyddyn, gwnaethom gwblhau ein rhaglen waith arfaethedig. Diolch yn fawr iawn i bawb a wnaeth roi i’r apêl hon, roedd eich cymorth wedi rhoi modd i ni awyrgludo swm mawr o ddefnyddiau i helpu i reoli’r erydu yng nghanol y Bannau Brycheiniog.

Fel y soniwyd yn gynharach mae copa Pen-y-fan hefyd wedi dangos arwyddion o erydu ac rydym yn teimlo ei bod yn bwysig awyrgludo rhagor o gerrig a llwch i’r ardal hon i greu llinell llwybr i’r siambr gladdu. Heb reoli’r erydu hwn, gallai’r copa fod yn amddifad o Iystyfiant a phridd, gan adael y cerrig bregus yn agored i’r tywydd a fyddai’n torri a bod yn llawn dŵr.

Wrth i ni edrych ymlaen i gynllunio ar gyfer gwaith a thasgau cynnal a chadw yn y dyfodol, gwerthfawrogir eich cymorth a’ch rhoddion parhaus i’n hapêl y Bannau Brycheiniog i helpu i reoli rhagor o erydu yng nghanol y Bannau Brycheiniog .