Prosiect ‘ Save our Magnificent Meadows’

Gweirglodd yn llawn o flodau gwyllt o flaen tŷ Llanerchaeron

Dim ond 2% o’r hen weirgloddiau traddodiadol lliwgar a oedd yn arfer britho cefn gwlad yn y 1930au sydd ar ôl. Rydym yn cymryd rhan ym mhrosiect ‘Save our Magnificent Meadows’ a fydd yn gwarchod ac adfer gweirgloddiau a glaswelltiroedd cyfoethog y DU.

Hwn yw’r prosiect partneriaeth mwyaf yn y DU sy’n ceisio creu dyfodol gwell i weirgloddiau a glaswelltiroedd sy’n llawn blodau gwyllt.

Dan arweiniad Plantlife, mae’r bartneriaeth yn cynnwys 11 sefydliad, yn cynnwys yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol yng Ngheredigion. Cronfa Dreftadaeth y Loteri sy’n bennaf gyfrifol am ariannu’r prosiect.

Amcanion y Prosiect

  • Targedu tua 6000 hectar o weirgloddiau a glaswelltiroedd blodau gwyllt ledled y DU.
  • Cynnal gwaith cadwraeth ymarferol mewn naw tirwedd strategol yn y DU.
  • Rhoi’r cyfle i bobl ymweld, mwynhau a dysgu am weirgloddiau a glaswelltiroedd llawn blodau gwyllt.
  • Codi ymwybyddiaeth o sefyllfa druenus ein gweirgloddiau a’n glaswelltiroedd blodeuog a rhannu gwybodaeth a sgiliau gyda chymunedau fel y gallan nhw helpu gwarchod y trysorau hyn.

Pwysigrwydd ein gweirgloddiau

Mae gweirgloddiau a glaswelltiroedd eraill sy’n llawn bywyd gwyllt yn rhan gynhenid o dreftadaeth naturiol a diwylliannol y DU. Maen nhw’n cyfrannu at gymeriad y dirwedd, ac yn rhan o hanes ffermio a thraddodiadau eraill. Maen nhw’n drysorau byw, ac yr un mor werthfawr ag unrhyw ddarn o gelf neu lenyddiaeth.

Mae glaswelltiroedd llawn bywyd gwyllt yn bethau prin erbyn hyn. Ers y 1930au, pan oedd gweirgloddiau a glaswelltiroedd lliwgar yn olygfa gyffredin yn ein cefn gwlad, mae tua 7.5 miliwn o erwau wedi diflannu. Dim ond 2% o gyfanswm arwynebedd gweirgloddiau’r 1930au sydd ar ôl yn y DU, ac maen nhw’n dal i gael eu dinistrio. Mae’r rhai sydd ar ôl yn fychan ac yn wasgaredig – ac felly’n fregus iawn.  

Y glesyn cyffredin
Mae glaswelltiroedd blodeuog Llanerchaeron yn cynnal amrywiaeth fawr o fywyd gwyllt

Ceredigion

Mae gan Gymru dros 40% o weirgloddiau a glaswelltiroedd blodau gwyllt y DU. Mae Ceredigion yn un o’r ardaloedd mwyaf arwyddocaol yn hyn o beth. Er bod tirwedd amaethyddol Ceredigion yn dal i gynnwys ffermydd a chaeau bach, mae newidiadau amaethyddol wedi gadael eu marc ar y dirwedd, fel ym mhob man arall drwy’r DU.

Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru yw prif bartner ‘Save our Magnificent Meadows’ yng Ngheredigion. Y 9 safle prosiect yw:

  • Mwnt
  • Tŷ Hen
  • Penbryn
  • Lochtyn
  • Pen-y-Graig
  • CwmTydu
  • Coybal
  • Rhos Cwmsaeson
  • Dolydd Llanerchaeron

Mae holl safleoedd ‘Save our Magnificent Meadows’ yng Ngheredigion dan fygythiad oherwydd diffyg pori neu ledaeniad prysgwydd. Mae’r clogwyni’n serth ac yn anodd i’w pori. Dros amser mae ffermwyr wedi rhoi’r gorau i reoli’r tiroedd hyn a chanolbwyntio ar diroedd mwy cynhyrchiol. Mae’r safleoedd nawr yn cael eu rheoli gan Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru ac ry’n ni’n falch i helpu gyda’r gwaith o adfer y cynefinoedd pwysig hyn drwy ffensio a phori’r tir arfordirol. Ry’n ni’n hapus i weithio gyda’n tenantiaid i’w hannog i wella gwerth natur y safleoedd arbennig hyn.

Byddwn yn rhedeg amrywiaeth o ddigwyddiadau drwy gydol y flwyddyn, o gyrsiau adnabod bywyd gwyllt a gweithdai hwsmonaeth a rheoli cynefinoedd i weithgareddau teuluol a Dyddiau Treftadaeth.
 

Gwartheg Duon Cymreig Llanerchaeron yn pori’r weirglodd
Gwartheg Duon Cymreig Llanerchaeron yn pori’r weirglodd yng Ngheredigion, Cymru