System solar hardd yn arwain y ffordd ym maes ynni cynaliadwy

System solar hardd Gardd Bodnant yn arwain y ffordd ym maes ynni cynaliadwy yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol
Cyhoeddwyd : 19 Jun 2017 Diweddariad diwethaf : 23 Jun 2017

Mae Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru wedi ennill gwobr bwysig am gynllun ynni adnewyddadwy sy’n helpu cymunedau tlawd Cymru i leihau eu biliau ynni a gwobr clod uchel mewn categori arall yng Ngwobrau Ynni Adnewyddadwy Prydain (BREA) ddydd Iau, 15 Mehefin.

Mae ein gwaith arloesol i osod ynni adnewyddadwy a chynaliadwy yn ein heiddo yng Nghymru, mewn ffordd sy’n parchu harddwch yr amgylchedd naturiol a’r cymunedau cyfagos, wedi ennill clod a chydnabyddiaeth. Cafodd ein tîm ynni ei gynnwys ar rhestr fer y categorïau Arloesi, Grŵp Cymunedol a Phrosiect Eithriadol yn seremoni wobrwyo fawreddog BREA yng Ngwesty’r Savoy, Llundain, ar gyfer sefydliadau sydd ar flaen y gad wrth gyflwyno’r rhaglen werdd ar draws y Deyrnas Unedig.

Dywedodd Keith Jones, Ymgynghorydd Amgylcheddol Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru: “Rydym wrth ein boddau i gael ein henwebu am dair gwobr, i ennill y wobr ynni cymunedol gyda Cyd Ynni a derbyn clod uchel am y brif wobr yn y categori Arloesi.”


Cafodd rhwydwaith o bum cwmni ynni cymunedol o’r enw Cyd Ynni ei enwebu ar gyfer y Wobr Grŵp Cymunedol. 


Pwysleisiodd Keith bod Cyd Ynni yn gwbl unigryw yn y Deyrnas Unedig.


Dywedodd fod y cwmnïau yn cefnogi ei gilydd i ddatblygu prosiectau ynni adnewyddadwy gan ychwanegu gwerth i’r prosiectau hynny drwy draws-farchnata cyfranddaliadau a darparu budd i’r gymuned leol sy’n dioddef oherwydd tlodi tanwydd, gan ei galluogi i gynhyrchu ei thrydan ei hun o bŵer dŵr a manteisio ar yr holl law sy’n disgyn yng Nghymru.


“Mae’r cwmni wedi’i leoli yn yr hen ddyffrynoedd chwarelyddol o amgylch Llanberis a Bethesda, un o ardaloedd tlotaf Cymru lle mae rhai o’r cyfraddau tlodi tanwydd uchaf yn y Deyrnas Unedig a’r stoc tai hynaf yn Ewrop”, dywedodd.
“Mae’r cynllun peilot wedi dod i ben ac mae’r cwmni bellach yn gweithredu’r mudiad cydweithredol cyflenwi ynni cyntaf cyflawn yn y Deyrnas Unedig.

Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru yn derbyn ei gwobr gan John Pienaar o’r BBC am ei chynllun ynni adnewyddadwy arloesol sy’n helpu cymunedau tlawd Cymru i leihau eu biliau trydan
Mae Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru wedi ennill gwobr bwysig am gynllun ynni adnewyddadwy sy’n helpu cymunedau tlawd Cymru i leihau eu biliau trydan


“Mae un cynllun peilot yn ardal Bethesda yn cyflenwi tai lleol ag ynni lleol, gan olygu bod cartrefi yn arbed tua 30% ar gyfartaledd ar eu biliau ynni.”


Mae cynllun solar hardd Gardd Bodnant gwerth £100,000, yn cyfuno celf a pheirianneg, ac roedd hefyd yn ymgeisio am y Wobr Prosiect Eithriadol. 


Esboniodd Keith: “Adeiladwyd y system solar hardd 50kw ar ochr llethr crwm ar safle Gardd Bodnant, gardd restredig Gradd I, yng Ngogledd Cymru. Dyma’r cyntaf o’i fath ar gyfer yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol.
 

Y system solar yn gwau ei ffordd o amgylch coed derw Gardd Bodnant, Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru
Derwen yn yr haul yng Ngardd Bodnant, Conwy

“Fe wnaethom ni gymryd siawns a gosod y system ffotofoltäig ar ddarn o dir hanner acer o faint ar ochr bryn, gan sicrhau y byddai’r system yn organig o ran ei ffurf, yn hynod o effeithlon yn ymarferol ac yn atyniad ynddo’i hun ar gyfer y 250,000 o ymwelwyr sy’n dod i weld yr ardd fyd-enwog bob blwyddyn.


“Roedd yn rhaid cloddio llwybr i’r ceblau drwy’r holl goed derw hynafol a defnyddio peiriannau tyllu bach a nerth bôn braich i osod y ceblau.


“Mae’r ffaith bod y system wedi’i restru ar wahanol wefannau ynghyd â gosodiad ffotofoltäig Disney a systemau pwysig eraill y byd, yn dangos ein bod wedi gwneud rhywbeth arbennig iawn yma.


“Mae prosiect hwn wedi tanio’r dychymyg gan ddangos beth y gellir ei gyflawni heb wario miliynau o bunnau.


“Ystyrir y system ffotofoltäig bellach fel darn o gelf a pheirianneg, gan ei fod wedi’i ‘daenu’ ar ochr y bryn. I ddyfynnu William Morris, un o’r meddylwyr a fu’n ysbrydoliaeth i sefydlu’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol, dylem bob amser anelu am rywbeth 'sydd yn hardd a defnyddiol ar yr un pryd’.


“Mae’r system ffotofoltäig yn cael ei ystyried yn un o’r pum gorau yn y byd, ar sail ei edrychiad yn unig. Felly dw i’n meddwl ein bod wedi gwireddu ein hamcan yma. Yng ngeiriau’r bobl sydd wedi ei weld, 'wel, os oedd hi’n bosibl iddyn nhw wneud hyn yn y lleoliad hwn, does dim esgus i’r gweddill ohonom ni.”


Dewisir gwobrau BREA gan arbenigwyr o’r sector ynni neu gymheiriaid yn y maes cynhyrchu ynni adnewyddadwy.