Crefft trwsio llwybrau

Prosiect
Ceidwad â chaib yn trwsio’r llwybrau, Crib Ddeheuol yr Wyddfa yn y cefndir.

Gan fod yr hinsawdd yn wlyb yn Eryri, mae llwybrau yn erydu yn barhaus. Dros y blynyddoedd diwethaf, bu cynnydd sylweddol yn nifer yr ymwelwyr hefyd ac, oherwydd y pwysau ychwanegol hwnnw, mae 2.5 milltir o lwybrau wedi erydu’n ddifrifol.  Gall erydiad lyncu cynefinoedd mynyddig gwerthfawr ac mae ein tîm yn trin y mater yn ddifrifol iawn.

Mae llawer o seicoleg ynghlwm wrth adeiladu llwybrau. Yn naturiol, mae pobl yn dymuno dilyn y llwybr rhwyddaf – maent yn gwneud hynny’n reddfol. Felly, pan fyddwn yn adeiladu neu’n trwsio llwybrau, mae’n rhaid i ni gofio hynny bob amser. Mae’n ein helpu i benderfynu ffordd y bydd y llwybr yn mynd, y cynllun, uchder y stepiau ac ati.

Os byddwch ar lwybr da, mae’n fwy na thebyg y byddwch yn brysur yn edmygu’r olygfa. Ond os byddwch ar lwybr gwael, rydych yn fwy tebygol o fod yn canolbwyntio ar osgoi’r llaid.

Os bydd llwybr wedi’i erydu, mae pobl yn tueddu i gamu o gwmpas y llaid a sathru ar y tyfiant gerllaw. Dros amser, mae hynny’n gwneud y llwybr lleidiog yn lletach a gall hyd yn oed arwain at ffurfio nifer o lwybrau llai o faint.

Snowdonia footpath erosion

Mewn rhai mannau, gall darnau o lwybrau sydd wedi’u herydu dyfu’n enfawr gan achosi craith fawr ar y dirwedd a llyncu cynefinoedd mynyddig gwerthfawr.

Ein nod yw cael llwybr pendant, gwydn a fydd yn addas ar gyfer y man arbennig hwnnw. Gan amlaf, llwybr gyda cherrig gosod yw’r dewis gorau ond mewn ardaloedd mwy gwastad a gwlyb, cerrig camu mawr sydd orau.   

Prin iawn y gallwn ddefnyddio cerrig sydd ar y safle eisoes gan eu bod yn aml wedi’u gwarchod fel nodweddion naturiol.  Gan fod llawer o’r llwybrau mewn ardaloedd serth, anghysbell, mae angen hedfan y cerrig i mewn fel rheol ac mae hynny’n golygu y gall gostio dros £180 i drwsio metr o lwybr mynyddig.

Dangosodd arolwg yn ddiweddar bod angen trwsio 2.5 milltir o lwybrau yn Eryri ar frys. Ym mis Chwefror, lansiwyd apêl arbennig gennym i godi £250,000 er mwyn i ni fynd i’r afael â’r darnau gwaethaf yn sydyn.