Sychder yn datgelu treftadaeth gudd yr Ail Ryfel Byd yn Ninefwr

Mae marciau a ddatgelwyd yn y dirwedd oherwydd y cyfnod hir o dywydd sych wedi amlygu amlinelliadau hen gytiau Nissen a fu unwaith yn sefyll o fewn y parc hanesyddol. Chwaraeodd y strwythurau dros dro hyn ran bwysig yn ystod ac ar ôl yr Ail Ryfel Byd, gan wasanaethu'n gyntaf fel ysbyty ac yn ddiweddarach fel gwersyll carcharorion rhyfel.

Mae'r ddelwedd awyr a dynnwyd yn ddiweddar yn tynnu sylw at nodweddion sydd fel arfer yn anweledig ar lefel y ddaear. Mae gwahaniaethau yng nhwf y glaswellt a achoswyd gan y sychder wedi datgelu ôl troed y cytiau, gan roi cipolwg trawiadol ar elfen o hanes Dinefwr sydd wedi'i hanghofio i raddau helaeth.

Yn y blynyddoedd ar ôl y rhyfel, cafodd y cytiau Nissen bwrpas newydd. Ar adeg pan oedd prinder tai ledled Prydain, troswyd yr hen adeiladau milwrol yn gartrefi i deuluoedd lleol. Daeth yr anheddiad yn adnabyddus yn lleol fel "Tin Town", gan helpu i leddfu'r pwysau ar dai yn y cyfnod ôl-ryfel a chefnogi'r gymuned yn ystod cyfnod o newid sylweddol.

Dywedodd David Thomas, Archaeolegydd gyda'r Ymddiriedolaeth Genedlaethol Cymru:

"Mae llawer o bobl yn gyfarwydd â pharcdir Dinefwr sydd o bwysigrwydd cenedlaethol a'i hanes canoloesol, ond mae'r marciau hyn yn amlygu pennod lawer mwy diweddar yn hanes y safle. Bu'r cytiau'n gwasanaethu amrywiaeth o swyddogaethau pwysig, o ysbyty yn ystod y rhyfel a gwersyll carcharorion rhyfel i ddarparu tai yr oedd mawr eu hangen ar deuluoedd lleol yn y blynyddoedd ar ôl y rhyfel. Mae darganfyddiadau fel hyn yn ein helpu i ddeall yn well sut y bu pobl yn addasu i heriau bywyd yn ystod ac ar ôl y rhyfel yng nghefn gwlad Cymru."