Adfer cynefin ar faes Awyr Tŷ Ddewi

Golygfa awyrol o faes awyr Tŷ Ddewi

Filltir yn unig o arfordir Solfach mae Maes Awyr Tŷ Ddewi. Hen safle milwrol yw hwn; o’i gwmpas mae tir comin sydd dan ofal yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol. Mae’r maes awyr bellach yn Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig.

Roedd y maes awyr ar waith rhwng 1943 ac 1960. Roedd yma dair llain lanio, tŵr rheoli a thri hangar o haearn rhychiog. Er bod y dyddiau hedfan wedi hen ddiflannu, cafwyd cyfle i droi rhywfaint o’r maes awyr yn ôl i fod yn gynefin gweundir pan ddaeth y cyfnod o berchnogaeth filitaraidd i ben.

Er mwyn cyflawni hyn fe wnaeth yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol weithio’n agos gydag Awdurdod Arfordir Sir Benfro a Chyngor Cefn Gwlad Cymru i ymgymryd â phroject tirlunio pwysig.

Wrth ddefnyddio toriadau mawr o fawn o dir comin y maes awyr, llwyddodd Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Sir Benfro i ail-greu darn o rostir gwlyb a ddinistriwyd pan sefydlwyd y maes awyr yn ystod yr Ail Ryfel Byd.

Bellach mae’n cael ei gydnabod fel SDdGA, ac mae’r rhostir a’r gwlyptir o bwysigrwydd cenedlaethol.

Mae’r ardal hefyd yn chwarae rhan bwysig yn ein cynllun Cig Eidion Rhostir Sir Benfro.

5 peth na wyddech efallai am Faes Awyr Tŷ Ddewi

  1. Roedd Tŷ Ddewi’n un o wyth maes awyr a sefydlwyd yn Sir Benfro rhwng 1939 a 1945.
  2. Gallwch weld hyd heddiw sylfeini’r hen faes awyr militaraidd ar gomin Waun Fachelich.
  3. Nid oedd y rhan fwyaf o’r maes awyr yn cael ei ddefnyddio erbyn yr 1990au  - pryd y dechreuodd eto gael ei ddefnyddio ar gyfer ffermio a’i rannol adfer yn rhostir.
  4. Cynhaliwyd Eisteddfod Genedlaethol Cymru, digwyddiad diwylliannol pwysig i’r cylch, ar y safle yn 1992.
  5. Mae llwybrau troed a beiciau bellach yn croesi’r hen faes awyr, ac mae croeso i chi eu defnyddio.