Ymwelwch â Gardd Goedwig Colby

Uchafbwyntiau Dechrau’r Gwanwyn

Mae digonedd i’w weld ar ddechrau’r gwanwyn yng Ngardd Goetir Colby wrth i’r dirwedd ddechrau dod yn fyw ar gyfer y gwanwyn. Mae egin bach gwyrdd wrthi’n blodeuo i fod yn eirlysiau ar hyd lôn y Cwms, a chyn hir bydd y Camelias yn arddangos eu blodau crand ar odre’r goedwig orllewinol. Cadwch olwg am glychau’r gog yn y llennyrch pan fo rhannu uchaf y coetir yn garped o flodau glas, a’u harogl ysgafn, hyfryd yn yr aer.

Mae hefyd yn adeg dda i fynd i weld ‘llannerch y wybren’ ym mhen uchaf y goedwig, lle gallwch bwyso yn erbyn boncyff a syllu ar y cymylau’n symud ar draws yr awyr.

Uchafbwyntiau'r gwanwyn

Mae’r Gwanwyn yn Colby yn rhyfeddol ac mae’r ardd gyfan yn blodeuo. Mae’r ardd goetir arbennig iawn hon yn dod yn fyw wrth i natur ddeffro, ac wrth i liwiau’r blodau ddechrau addurno’r dirwedd. Yn gynnar yn y tymor, byddwch yn cael eich croesawu gan ystod o eirlysiau ar hyd yr afon ac arddangosfeydd cennin Pedr yn y ddôl. O ddiwedd mis Ebrill, mae blancedi o glychau’r gog yn creu carped yn y goedwig orllewinol, ynghyd â’r camelias ac asaleas sy’n blodeuo ym mis Ebrill, a’r Rhododendronau sy’n blodeuo o fis Ionawr tan fis Mehefin, gan greu fflachiadau o liw rhwng egin gwyrdd. Mae’n gyfnod gwych i wylio bywyd gwyllt hefyd. Yn y gwanwyn, cadwch lygad am ein hadar preswyl fel bronfreithod a siglennod llwyd ar yr asgell ac o amgylch ymyl y dŵr. Os fyddwch chi’n eistedd yn dawel iawn wrth yr afon, efallai y gwelwch chwistlen ddŵr yn gwibio o’i thwll ar yr ymylon i fforio am drychfilod dan y dŵr. Bydd gwenoliaid yn dechrau bwydo dros y ddôl oddeutu mis Ebrill hefyd. Crwydrwch ar hyd llwybrau'r coetir am wefr synhwyraidd neu pwyswch yn erbyn boncyff yn “Llannerch yr Awyr” ac edrychwch ar y dail yn blaguro uwch eich pen. Chwiliwch am rifft brogaod a madfallod yn y pyllau ym mis Ebrill, ond cofiwch edrych heb darfu arnynt. Ynghyd â blodau’r goeden ffrwythau yn  yr ardd furiog a’r Magnolia trawiadol, y gwanwyn yw’r amser perffaith i werthfawrogi pleserau’r dyffryn coediog hwn a’i ardd.

Bwyta a Siopa 

Dysgwch fwy yma, neu os yw’r tywydd yn braf, dewch â phicnic a blanced gyda chi i fwynhau pryd gyda’r teulu cyfan yn y ddôl yn rhan isaf yr ardd. 

Os ydych chi awydd siopa, archwiliwch Oriel Grefftwyr Sir Benfro uwchben yr ystafell de yma neu tretiwch eich hun neu ffrind i lawlyfr Colby a llyfr ail-law o'r ganolfan croesawu ymwelwyr. 

Gardd furiog Colby

Wedi dechreuad digon difflach fel gardd gegin, roedd yr ardd furiog wedi mynd â’i phen iddi erbyn y 1970au. Cafodd ei thrawsnewid yn lleoliad ffurfiol gan Mr a Mrs Scourfield-Lewis, a gymerodd reolaeth o Dŷ Colby a’r ardd furiog yn y 1980au. Dychwelodd yr ardd furiog i’n gofal ni yn 2010. 

Cadwch olwg am y canlynol

• Magnolia – Yn fôr o liw yn y gwanwyn a’r haf, mae’r goeden fagnolia i’w gweld uwchlaw’r fynedfa i’r ardd. 
• Llun trompe l’oeil – Yn y gasebo fe welwch lun sy’n twyllo’r llygad, neu trompe l’oeil. Comisiynwyd Lincoln Taber, artist Americanaidd, i’w beintio gan Peter Chance (a roddodd yr ystâd i ni). 
• Nodwedd dŵr – Dilynwch y dŵr sy’n llifo drwy’r ardd. Mae planhigion diddorol i’w gweld a llwybrau i’w dilyn.  
• Cerfluniau – Mae cerfluniau anarferol i’w gweld yma ac acw yn yr ardd. Faint allwch chi eu gweld?  

Gardd goedwig Colby

Chwaraeodd y safle rôl amlwg yn niwydiant glo Sir Benfro yn ystod y 1790au, pan gafodd ei brynu gan John Colby. 

Ni ffynnodd yr ardd mewn gwirionedd tan y 1870au pan brynwyd y tir a Thŷ Colby gan fferyllydd o’r enw Samuel Kay. Dechreuodd blannu’n ddiwyd, a pharhaodd ei ddisgynyddion â’i waith yn y 1920au gan ychwanegu pyllau dŵr a nodweddion garddwriaethol eraill.

Cadwch olwg am y canlynol

Rhododendronau – Arbenigedd Colby, sy’n ffynnu ym mhridd asidig yr ardd. Cadwch olwg am y rhododendronau llydanddail ger pwll y madfall dŵr a chornel yr hen dderwen. 

• Bywyd gwyllt – Ble mae’r binocwlars ‘na? Mae’r dyffryn dan ei sang â phob math o greaduriaid; o adar i bryfed ac ambell ddyfrgi hefyd. 
• Cochwydden Japan – Mae Colby’n brolio un o Gochwydd Japan mwyaf y DU. Mae’n gawr (134 troedfedd i fod yn fanwl gywir) a gallwch ei gweld ger pwll y madfall dŵr. 
• Olion diwydiannol – Dilynwch drywydd treftadaeth drwy’r ardd. Mae yma fynedfeydd i byllau glo a chledrau’n arwain i lawr at y traeth. 
• Golygfeydd o’r môr – Dilynwch y llwybr drwy goedwig y gorllewin. Ar ddiwrnod clir mae’r golygfeydd ar draws Fae Caerfyrddin, ac Ynys Weryn yn y pellter, yn ysblennydd. 

Hwyl i’r teulu mewn lle chwarae naturiol yn Colby

Mae’n hawdd gwneud y gorau o’r awyr agored yng Ngardd Goedwig Colby – mae’n un ardal chwarae enfawr. Brasgamwch ar hyd y cerrig camu yn y nentydd a phlymiwch i’r dyfroedd gan chwilota yn y pyllau, adeiladu argae neu wylio bywyd gwyllt. 

Uchafbwyntiau tymhorol yng Ngardd Goedwig Colby

Mae Colby’n fôr o liw drwy gydol y flwyddyn, gyda phob tymor yn dod â’i wisg liwgar ei hun. 

Daw’r gwanwyn â môr o glychau’r gog, crocysau a chennin Pedr, gyda chamelias, asalêu a rhododendronau (arbenigedd yr ardd) yn dynn ar eu sodlau. 

Yn yr haf mae blodau’r enfys a blodau gwyllt yn turio drwy’r pridd, ac mae’r ardd furiog ffurfiol yn wledd i’r llygaid.

Mae’r hydref a’r gaeaf yr un mor drawiadol, gydag arlliw arbennig y masarn, y cwyros a’r gludwydd yn addurno’r ardd.