Skip to content

Ymweld â'r tŷ yn Erddig

Llun du a gwyn o weision a morynion yn eu gwisg, yn sefyll ar risiau blaen y tŷ mawr. Teulu o rieni a phlant yn edrych arnyn nhw o ffenestr ar y llawr cyntaf.
Grŵp o weision a morynion y tu allan i Erddig yn 1912, gyda Philip Yorke II a’i deulu yn y ffenestr | © National Trust Images/Arnhel de Serra

Roedd Erddig ar fin dadfeilio yn ystod y saithdegau cynnar. Yn hen blasty oedd yn araf chwalu, roedd y tŷ yn suddo, y to yn gollwng a grymoedd dinistriol natur yn dechrau cael gafael arno. Heddiw, diolch i brosiect adfer pedair blynedd, gallwch weld cartref teuluol yn llawn o gasgliad o bortreadau o weision a morynion a cherddi, dodrefn ac addurniadau cain.

Tŷ addas i Uchel Sirydd yn Erddig

Adeiladwyd y tŷ yn 1683-7 gan y saer maen o Swydd Gaer, Thomas Webb i Joshua Edisbury, Uchel Sirydd Sir Ddinbych, y gwnaeth ei uchelgais wrth adeiladu ei wneud yn fethdalwr pan fynnodd Elihu Yale gael ei fenthyciadau’n ôl.

Yn 1721-4 ychwanegwyd dwy adain ddeulawr i’r gogledd a’r de, gan greu ‘rooms of parade’ i John Meller, Meistr yn y Siawnsri. Heb wraig na phlant, edrychodd Meller tuag at fab ei chwaer, Simon Yorke, i oruchwylio’r gwaith o orffen a chludo’r dodrefn newydd gwerthfawr i Erddig.

Mam yn dal ei phlentyn ac yn pwyntio at arddangosiad o luniau ar waliau cyntedd yn y tŷ yn Erddig, Clwyd.
Ymwelwyr yn edrych ar arddangosiad yn y tŷ yn Erddig | © National Trust Images/Arnhel de Serra

Y prif bethau i’w gweld yn y tŷ

I lawr grisiau mae casgliad mawr o bortreadau o weision a morynion ac ystafelloedd wedi eu cadw’n ofalus yn darlunio bywyd i lawr y grisiau yn gynnar yn yr 20fed ganrif, ac i fyny’r grisiau mae trysorfa o ddodrefn, tecstilau a phapurau wal ceinion.

Bywyd i lawr y grisiau

Edrychwch yn fwy gofalus ar y portreadau o’r gweision a’r morynion, yn beintiadau olew a ffotograffau, ac fe welwch gasgliad unigryw o gerddi i bob un ohonynt.

Gwely dwbl gyda chanopi wedi ei orchuddio â ffabrig addurnedig gyda dodrefn o’i gwmpas tu mewn i’r Ystafell Wely Swyddogol yn Erddig, Clwyd, sydd â phapur wal gwyrdd â phatrwm blodeuog.
Ystafell Wely Swyddogol yn Erddig | © National Trust Images/Andreas von Einsiedel

Ystafelloedd neo-glasurol

Mae’r ystafelloedd neo-glasurol yn cynnwys enghreifftiau da o bapur wal Tsieineaidd o’r 18fed ganrif a chapel gyda gosodiadau o ddiwedd y 18fed ganrif. Cofiwch am Ystafell Wely Swyddogol wych Erddig sy’n cynnwys gwely bregus wedi ei frodio mewn sidan Tsieineaidd, a brynwyd gan John Meller yn 1720 gyda gwaith geso wedi ei gerfio a’i oreuro gan John Belchier.

Pethau i gwneud yn y tŷ yn Erddig i deuleuoedd

Gall plant ifanc gael hwyl yn ceisio dod o hyd i’r tedis sydd wedi eu cuddio trwy’r tŷ neu geisio dyfalu beth yw’r fersiwn fodern o rai o’r gwrthrychau rhyfedd y gellir eu gweld. Mae’r codwr llwch a’r ‘gawod’ Fictoraidd yn ffefrynnau mawr.

Y plasty o’r 18fed ganrif, ar draws y llyn yn Erddig, Cymru

Darganfyddwch fwy yn Erddig

Dysgwch pryd mae Erddig ar agor, sut i gyrraedd yno, pethau i’w gweld a’u gwneud a mwy.

Pethau eraill o diddordeb i chi

Dyn yn gwisgo sbectol yn sefyll yn darllen wrth ffenestr olau, gyda’r ystafell o’i gwmpas yn dywyllach.
Erthygl
Erthygl

Ein gwaith yn y tŷ yn Erddig 

Darllenwch i weld pam bod cadw Erddig yn y tywyllwch yn un o’r ffyrdd pwysicaf i ddiogelu’r ystafelloedd a’r dodrefn.

Mam yn dal ei phlentyn ac yn pwyntio at arddangosiad o luniau ar waliau cyntedd yn y tŷ yn Erddig, Clwyd.
Erthygl
Erthygl

Y casgliad yn Erddig 

Yn Erddig y mae’r ail gasgliad mwyaf o eitemau sydd gan yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol. Mae angen gofalu am 30,000 o eitemau, sy’n dipyn o her i’n tîm o warchodwyr a gwirfoddolwyr. Mae Erddig hefyd yn amgueddfa ardystiedig.

Gardd a thŷ dan orchudd barrug yn Erddig, Wrecsam
Erthygl
Erthygl

Ymweld â'r ardd Erddig 

O gennin Pedr yn y gwanwyn i 180 o wahanol fathau o afalau yn yr hydref, dysgwch am yr ardd furiog hon o’r 18fed ganrif ai gweithgareddau tymhorol a’r uchafbwyntiau.

Yr ardd parterre o’r 18fed ganrif yn Erddig yng Nghymru ar ddiwrnod heulog ym mis Mai, gyda gwelyau blodau ffurfiol yn y blaendir.
Erthygl
Erthygl

Hanes Erddig 

Dysgwch am yr Uchel Sirydd a fu’n byw tu hwnt i’w fodd pan adeiladodd Erddig, y cyfreithiwr cyfoethog o Lundain a fu’n ei ymestyn a’i ailaddurno a 240 mlynedd o deulu Yorke.