Dyddiau i’r teulu yng Nghastell y Waun

Calan Gaeaf yng Nghastell y Waun

17 Hydref - 1 Tachwedd 2026

 Wrth i’r dyddiau fyrhau, ymunwch â ni yng Nghastell y Waun i ddathlu Calan Gaeaf, gyda gweithgareddau i’r teulu cyfan wedi’u hysbrydoli gan draddodiad a llên gwerin Cymru - ac ychydig o ysbryd Calan Gaeaf.

Cewch ddilyn y llwybr teuluol hwyliog drwy’r ardd hydrefol, lle mae llên gwerin Cymru a chwedlau lleol yn dod â gorffennol Castell y Waun yn fyw. Ar hyd y ffordd, cewch fwynhau gorsafoedd gweithgareddau rhyngweithiol sy’n llawn cyfleoedd di-ri i chwarae, archwilio a chanfod straeon gyda’ch gilydd.

Gyda dail crensiog dan draed a’r castell canoloesol yn sefyll uwchben yr ardd, mae’r hydref yn creu lleoliad hudolus i glywed straeon sydd wedi’u trosglwyddo o’r naill genhedlaeth i’r llall. Cewch grwydro wrth eich pwysau, darganfod ochr wahanol i hanes y Waun a gweld sut mae llên gwerin Cymru yn cysylltu pobl, lle a’r tymhorau newidiol.

Ar ddydd Sadwrn 31 Hydref mae Calan Gaeaf, reit yng nghanol ein dathliadau Calan Gaeaf, gan wneud hanner tymor yn gyfle amserol i ganfod rhywfaint o’r straeon mwy tywyll a chwilfrydig a gysylltir â’r lle hanesyddol hwn.

Dewch draw am y llên gwerin ac aros i grwydro o gwmpas Castell y Waun, yr ardd a’r ystâd ehangach ar ddiwrnod allan hydrefol i’r teulu.

Pokémon yng Nghastell y Waun

Hyd at Ddydd Iau 31 Rhagfyr

Gallwch ddod wyneb yn wyneb â’ch hoff Pokémon! Hyd at 31 Rhagfyr, gallwch chi rannu hud byd Pokémon fel teulu!

Barod i ryddhau eich egni? Darganfyddwch barthau Pokémon newydd sbon. Cyfnewidiwch gardiau Pokémon, cymerwch ran mewn gemau mega, dangoswch eich doniau, a chasglwch sticeri!

O’r Ddaear Hynafol i Fywyd ar y Blaned Mawrth

Teithiwch drwy amser yn yr iard yng Nghastell y Waun gyda’r Gerddi Teithio mewn Amser: O’r Ddaear Hynafol i Fywyd ar y Blaned Mawrth - gosodiad gardd dros dro newydd sbon wedi’i ysbrydoli gan 314 miliwn o flynyddoedd o hanes yr hinsawdd.

Teithiwch i’r gorffennol, ymhell cyn y deinosoriaid, gyda ffosiliau cynhanesyddol a rhedyn toreithiog yn dod â gorffennol pell y Ddaear yn fyw. Archwiliwch y borderi llysieuol llewyrchus a’r glaswelltir ysgubol sy’n dathlu gwaith cadwraeth heddiw ac yn pwysleisio’r cydbwysedd bregus sy’n cynnal bywyd ar y Ddaear. Yna, mentrwch ymlaen i ddyfodol dychmygol ar y Blaned Mawrth gyda cherrig camu planedau a wal hydroponig, wrth i chi ystyried sut y gallai bodau dynol addasu i fywyd y tu hwnt i’r Ddaear.

Wedi’i greu mewn cydweithrediad â Stori Brymbo a Chanolfan Darganfod Gwyddoniaeth Xplore!, mae’r gosodiad unigryw hwn yn dod â gwyddoniaeth, creadigrwydd a darganfyddiad ymarferol ynghyd i deuluoedd, y rhai sy’n frwd dros erddi ac anturwyr fel ei gilydd.

Pethau i’w gweld a’u gwneud

Tŵr Adam

Rydym yn argymell eich bod yn dechrau eich ymweliad ger y Tŵr Adam canoloesol, lle mae arwyddion o hanes canoloesol y castell i’w gweld. Dewch i gael hwyl yn gwisgo gwisg ffansi arfwisg, mynd ar daith i ganfod garderobes canoloesol (toiledau i chi a mi) a thyllau llofruddio, a mentro i lawr i’r dwnsiynau sydd ar ddwy lefel... os ydych chi’n ddigon dewr!

Mannau chwarae gwyllt

Mae ein dau fan chwarae awyr agored yn Home Farm yn lleoedd gwych i ddiddanu eich rhai bach. Maent wedi’u lleoli’n gyfleus ger y Ciosg, sy’n gweini diodydd cynnes ac oer a byrbrydau, gyda digonedd o leoedd i eistedd awyr agored. Felly, mae’n lle gwych i losgi ychydig o egni, neu am hoe fach cyn dechrau dringo’r bryn at y castell.

Rhaid goruchwylio plant bob amser. Mae amseroedd agor y Ciosg yn amrywio.

50 peth i'w gwneud cyn eich bod yn 11¾

Dewch â’ch teulu’n agosach at natur gyda 50 syniad wedi'u cynllunio i’n helpu i chwarae ac archwilio. Mae digonedd o weithgareddau awyr agored i'w gwneud drwy gydol y flwyddyn, dyma rai sydd ar gael yng Nghastell y Waun:

Rhif. 1 Dod at eich coed

Mae gan bob coeden rywbeth arbennig. Chwiliwch am gliwiau yn ei gwreiddiau, rhisgl a changhennau i ddatguddio ei hanes. Mesurwch led ei boncyff gyda’ch breichiau a defnyddiwch eich dwylo i deimlo gwead ei boncyff – a yw’n llawn tolciau, yn teimlo’n arw neu’n llyfn? A oes unrhyw flodau neu hadau’n tyfu yno? Gallwch rwbio creon dros ddarn o bapur dros y boncyff er mwyn datgelu’r llinellau a’r patrymau.

Rhif. 9 Bwyta picnic yn y gwyllt

Mae croeso ichi fwyta picnic yn ein gerddi ac ar yr ystâd. Mae byrddau picnic wedi’u lleoli yn nhu blaen y castell, ac mae meinciau wedi’u gwasgaru ledled yr ardd, yn ogystal â man dan gysgod ger y gwrychoedd a dan goed. Cyn i chi gychwyn, mae'n bryd ichi wagio’r oergell ond os ydych chi awydd rhywbeth bach ychwanegol, mae ein hystafell de ar yr iard yn cynnig bwyd poeth ac oer, byrbrydau a chacennau i fynd adref gyda chi.

Rhif. 33 Gwylio’r cymylau

Dewiswch fan yn yr ardd ar ddiwrnod sych, gorweddwch ar eich cefn ar y gwair, ac edrychwch i fyny. Beth allwch chi ei weld? Defnyddiwch eich dychymyg i ganfod siapiau a lluniau yn y cymylau wrth iddynt wibio heibio drwy’r gwynt. A ydynt yn edrych fel unrhyw beth, fel anifeiliaid, coed neu gymeriadau cartŵn?

Os yw hi’n ddiwrnod braf, gwnewch yn siŵr eich bod yn gwisgo sbectol haul i ddiogelu eich llygaid, a chofiwch, peidiwch ag edrych yn uniongyrchol at yr haul.

Cynllunio eich ymweliad ar gyfer y teulu

Cymerwch gipolwg o’r wybodaeth hon i wneud y mwyaf o’ch ymweliad nesaf fel teulu â Chastell y Waun:

• Mynediad am ddim i blant dan 5
• Mae cyfleusterau newid babanod wedi’u lleoli yn y toiledau yn Home Farm ac iard y castell
• Mae ein hystafell de’n cynnig bocsys cinio i blant ac ystod o brydau poeth, brechdanau, hufen iâ a chacennau
• Mae croeso ichi ddod â phicnic
• Nid oes mynediad i bramiau at ystafelloedd y castell. Mae maes parcio ar gael. Mae mynediad ar ramp ar gael i mewn i’r Llyfrgell a’r Ystafell Ddarllen yn Adain Ddwyreiniol y castell.
• Mae ein bws gwennol yn cludo teithwyr i fyny ac i lawr y bryn at y castell drwy gydol y dydd

• Mae gemau bwrdd fel Nadroedd ac Ysgolion a Gwyddbwyll ar gael i’w chwarae yn yr Ystafell Ddarllen, lle gallwch hefyd eistedd a darllen llyfr gyda’ch gilydd.