Byd o Wahaniaeth - yr Ysgol i Ferched Cymreig

A graphic of four evacuees arriving at Powis Castle, National Trust, Wales

Mae ystafelloedd crand a gerddi ffurfiol Castell Powis yn adrodd cyfrolau am deulu cyfoethog yr Herbertiaid fu’n byw yn y castell am gannoedd o flynyddoedd. Ond wrth grafu o dan yr wyneb mae’r castell yn cuddio stori annisgwyl o’r Ail Ryfel Byd.

Rhwng 1939 ac 1946, yn hytrach na chynnal partïon crand i’r boneddigion yn ôl y disgwyl, daeth y cartref yn gartref i griw o ddisgyblion ac athrawon o Ysgol Merched Ashford a gafodd eu hanfon yno o Middlesex fel ifaciwîs ar ddechrau’r rhyfel.

Daeth y merched, 11-16 oed, i aros yn y castell ar ôl derbyn gwahoddiad gan George Herbert, 4ydd Iarll Powis, a oedd yn llywodraethwr yn yr ysgol ar ddechrau’r rhyfel.

Mae cyfweliadau diweddar gyda sawl cyn-ddisgybl yn adrodd hanes difyr y dosbarthiadau addysg gorfforol yn yr Ystafell Ddawns, gwleddoedd canol nos, yr hiraeth am adref, dramâu ysgol a’r cyffro o ddarganfod ystafell gudd yn llawn arteffactau aur, disglair.

Mewn partneriaeth gyda Theatr Clwyd, byddwn yn dod â’r hanes anghofiedig hwn yn fyw gan ddefnyddio ffilm, gosodiadau sain, gofodau wedi’u gwisgo a dehongliadau byw, mewn ardaloedd o’r castell sydd wedi bod ar gau i ymwelwyr tan hyn.

Ymwelwch â ni o 26 Mawrth 2019 ymlaen i brofi gwir hanes blynyddoedd y rhyfel ym Mhowis a chymryd rhan yng ngweithgareddau’r ystafell ddosbarth, crefftau’r rhyfel, diwrnodau mabolgampau a’r paratoadau ar gyfer drama hollbwysig yr ysgol.